PUNJAB
INDIA
WORLD
ਟੋਰਾਂਟੋ : ਕਨੇਡਾ ਦੇ ਟਰਾਂਟੋ ਵਿਚੋਂ ਫੇਰ ਦੁੱਖਦਾਈ ਖਬਰ ਆਈ ਹੈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਤਾ ਹੋਵੇਗਾ ਪਿਛਲੇ ਦਿਨੀ ਵੀ ਇੱਕ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਕੂਲ (Residential School) ਵਿਚੋਂ 215 ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਲਾਸ਼ਾਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ ਹੁਣ ਫੇਰ 751 ਲਾਸ਼ਾਂ ਬਰਾਮਦ ਹੋਇਆ ਹਨ। ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਇੱਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿਚੋਂ 751 ਨਿਸ਼ਾਨ ਰਹਿਤ ਕਬਰਾਂ (Unmarked Graves) ਮਿਲੀਆਂ ਹਨ । ਇਹ ਖਦਸ਼ਾ ਹੈ ਕੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਬਰਾਂ ਵਿੱਚ ਦਫਨਾ ਦਿੱਤਾ ਹੋਵੇਗਾ ।। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਵੀ ਸਕੂਲ ਦੇ ਵਿਹੜੇ ਵਿੱਚ 215 ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਲਾਸ਼ਾਂ ਦੱਬੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਮਿਲੀਆਂ ਸਨ।
ਬੀਬੀਸੀ ਦੀ ਖਬਰ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਕਾਓਸੇਸ ਫਰਸਟ ਨੇਸ਼ਨ ਦੇ ਮੁਖੀ ਕੈਡਮੂਨ ਡੀਲਮੋਰ ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰੈਸ ਬ੍ਰੀਫਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਕਹੀ। ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ਼ ਸੋਵਰੇਨ ਇੰਡੀਜਿਅਨ ਫਸਟ ਨੇਸ਼ਨਜ਼ ਦੇ ਮੁਖੀ, ਬੌਬੀ ਕੈਮਰਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਸਨੂੰ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਪੂਰੇ ਕਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਕੂਲ ਦੇ ਮੈਦਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਕਬਰਾਂ ਮਿਲ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਟਰੂਥ ਅਤੇ ਰਿਕਾਂਸੀਲੇਸ਼ਨ ਕਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪੰਜ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਸਥਾ ਵਿਖੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਹੋਏ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰਤ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 3200 ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਦੁਰਵਿਵਹਾਰ ਅਤੇ ਅਣਗਹਿਲੀ ਕਾਰਨ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਕੈਮਲੂਪਸ ਸਕੂਲ 1890 ਤੋਂ 1969 ਤੱਕ ਚਲਦਾ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੰਘੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਕੰਮ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈ ਲਿਆ। ਇਹ ਸਕੂਲ 1978 ਵਿਚ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। 1915 ਅਤੇ 1963 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕੈਮਲੋਪਸ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 51 ਮੌਤਾਂ ਹੋਈਆਂ। ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਜੌਨ ਹੋਰਗਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਘਟਨਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣ ਕੇ ਹੈਰਾਨ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਹੈ।ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਾਲ 2008 ਵਿੱਚ ਇਸ ਅਣਮਨੁੱਖੀ ਵਿਵਹਾਰ ਲਈ ਰਸਮੀ ਤੌਰ ਤੇ ਮੁਆਫੀ ਮੰਗੀ ਸੀ। ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪ੍ਰਧਾਨਮੰਤਰੀ ਜਸਟਿਨ ਟਰੂਡੋ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ, “ਮਰੀਵਾਲ ਦੇ ਇਕ ਸਾਬਕਾ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਸਕੂਲ ਵਿਚ ਦੱਬੇ ਸਵਦੇਸ਼ੀ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕਾਓਸੇਸ ਫਰਸਟ ਨੇਸ਼ਨ ਲਈ ਮੇਰਾ ਦਿਲ ਟੁੱਟ ਗਿਆ। ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਸਕਦੇ, ਪਰ ਅਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਾਂਗੇ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀਆਂ ਬਾਰੇ ਸੱਚ ਦੱਸਾਂਗੇ।”
ਉਸੇ ਸਮੇਂ, ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ (ਜੋ ਕਿ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸਕੂਲ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ) ਨੇ ਅਜੇ ਤੱਕ ਮੁਆਫੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗੀ ਹੈ। ਇਸ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿਚ, ਪੋਪ ਫਰਾਂਸਿਸ ਨੇ ਇਕ ਬਿਆਨ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਮਕਬਰੇ ਦੀ ਖੋਜ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਸੀ। ਪੀੜਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬਚੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਪੋਪ ਦੇ ਬਿਆਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।
