PUNJAB
INDIA
WORLD
ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਤਾਲਿਬਾਨ ਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਇੱਕ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਠੋਰ ਅਤੇ ਵਿਵਾਦਪੂਰਨ ਫ਼ਰਮਾਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਰਦਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਨੂੰ ਕੁੱਟਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਕਿ ਇਸ ਨਾਲ ਹੱਡੀਆਂ ਟੁੱਟਣ, ਖੁੱਲ੍ਹੇ ਜ਼ਖ਼ਮ ਨਾ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਸਥਾਈ ਜ਼ਖ਼ਮ ਨਾ ਹੋਣ। ਇਹ ਸਮਲਿੰਗਤਾ (ਸੋਡੋਮੀ) ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦੀ ਵੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਇਹ ਫ਼ਰਮਾਨ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅਫਗਾਨ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸਮੂਹ, ਰਾਵਾਦਰੀ ਨੂੰ ਲੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਸੀ। ਰਾਵਾਦਰੀ ਨੇ ਅਸਲ ਨੂੰ ਪਸ਼ਤੋ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਐਨਾਲਿਸਟਸ ਨੈੱਟਵਰਕ (AAN) ਦੁਆਰਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਸੀਐਨਐਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 2021 ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀਆਂ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੇ ਸੱਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇੰਨੀ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੋਡਬੱਧ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਤਾਲਿਬਾਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਰੇ ਨਿਯਮ ਇਸਲਾਮੀ ਸ਼ਰੀਆ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ ਅਤੇ ਧਾਰਮਿਕ ਵੈਧਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਫ਼ਰਮਾਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਪਤੀ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਇੰਨੀ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਕੁੱਟਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਹੱਡੀ ਤੋੜ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਇੱਕ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਜ਼ਖ਼ਮ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਨੀਲਾ-ਕਾਲਾ ਜ਼ਖ਼ਮ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਤਨੀ ਜੱਜ ਨੂੰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਤੀ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਜੱਜ ਉਸਨੂੰ 15 ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹਲਕੇ ਜਾਂ “ਗੈਰ-ਦਿੱਖ” ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਨਹੀਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਬਦਸਲੂਕੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਵਧੇਰੇ ਗੰਭੀਰ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੁੱਤੇ ਜਾਂ ਕੁੱਕੜ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰਨ ਲਈ 5 ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕੈਦ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਅਧਿਆਪਕ ਕਿਸੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨੂੰ ਇੰਨੀ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਕੁੱਟਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੱਡੀ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਸਜ਼ਾ ਦੇਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ।
ਸੀਐਨਐਨ ਨੇ ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰ ਕਾਰਕੁਨ ਮਹਿਬੂਬਾ ਸਰਾਜ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਕਿਹਾ, “ਮਰਦਾਂ ਦਾ ਔਰਤਾਂ ‘ਤੇ ਪੂਰਾ ਕੰਟਰੋਲ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਚਨ ਕਾਨੂੰਨ ਹੈ – ਬੱਸ ਇੰਨਾ ਹੀ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਭਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਤੋਂ ਨਿਰਾਸ਼ਾਜਨਕ ਕਾਲਾਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਿਲਾਂ, ਅਦਾਲਤਾਂ ਅਤੇ ਜੱਜਾਂ ਦਾ ਕੁਝ ਡਰ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਕੀ? ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਮਰਦ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੇ ਘਰੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਦੀ ਮਨਾਹੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਆ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਇੱਕ ਔਰਤ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮਰਦ ਦੀ ਗਵਾਹੀ ਨਾਲੋਂ ਅੱਧਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਗੰਭੀਰ ਹਮਲੇ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਿਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।
ਇਹ ਫ਼ਰਮਾਨ ਅਸਹਿਮਤੀ ‘ਤੇ ਵੀ ਸਖ਼ਤ ਹੈ। ਤਾਲਿਬਾਨ ਦੇ ਸੁਪਰੀਮ ਲੀਡਰ ਹਿਬਾਤੁੱਲਾ ਅਖੁੰਦਜ਼ਾਦਾ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਨ ‘ਤੇ 39 ਕੋੜੇ ਅਤੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਕੈਦ; ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਅਪਮਾਨ ਕਰਨ ‘ਤੇ 20 ਕੋੜੇ ਅਤੇ ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੈ। ਕਈ ਅਪਰਾਧਾਂ ਲਈ ਮੌਤ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇਸਲਾਮ ਦੇ ਉਲਟ ਸਿਧਾਂਤ ਫੈਲਾਉਣਾ, ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚੋਰੀ, ਸਮਲਿੰਗਤਾ, ਧਰਮ-ਧਰੋਹ, ਜਾਦੂ-ਟੂਣਾ, ਅਤੇ ਕੁਦਰਤੀ ਸੈਕਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਜਿਨਸੀ ਸੰਬੰਧ। ਕਾਰਕੁਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ “ਮੁਸਲਿਮ” ਦੀ ਪਰਿਭਾਸ਼ਾ ਇੰਨੀ ਢਿੱਲੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਧਾਰਮਿਕ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ ‘ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
